Wala nang dapat patunayan si Ryan Cayabyab.
Isa na siyang National Artist, and his body of work speaks for itself. Hindi na siya kailangang mag-TikTok upang makilala ng mga tao.
Read: What National Artist Ryan Cayabyab means when he says "laos na kami"
“Alam mo ngayon, pag sinasabing National Artist, ang feeling ko, hindi ko naman nararamdaman na National Artist ako,” malumanay na pahayag ni Maestro Ryan aka Mr. C nang makausap siya ng Philippine Entertainment Portal (PEP.ph) noong Setyembre 5, 2023, Martes ng gabi, sa CCP Annex, Pasay City.
“Kasi, ganun pa rin ako. I work hard. I still compete with myself. Pareho pa rin yung aking way of rehearsing.
“Eto nga, e, hindi ko alam kung nagko-complain sila. Hindi ako tumigil! Sabi ko, ‘Mamaya ako kakain, kasi kung kakain ako ngayon, titigil yung energy ko.’”
First day rehearsal noong Martes ni Maestro Ryan with Joanna Ampil, Aicelle Santos-Zambrano, Arman Ferrer, Gerald Santos, Sheila Francisco, Gab Pangilinan, and Reb Atadero para sa Anywhere We Sing Is Home: The CCP’s 54th Anniversary Gala.
Itatanghal ang concert sa Setyembre 9, Sabado ng 8:00 p.m., at Setyembre 10, Linggo ng 3:00 p.m., sa Samsung Performing Arts Center sa Circuit Makati.
Pagpapatuloy ni Mestro Ryan, “So, ganun pa rin ako. Which is why when people tell me, ‘Ikaw, nasasabi mo yan kasi, National Artist ka,’ tapos sasabihin…
“Oy! Hindi ko naman ginusto ito! Trabaho lang talaga!
“That’s why I tell the young people whenever they ask me, ‘Sir, how to be you?’ Ganun pala silang magtanong, ‘How to be you?’
“Sabi ko, ‘How to become a National Artist? Hindi yun ina-aspire! Hindi ina-aspire yun,’ sabi kong ganun.
“Ginagawa mo yung kailangan mong gawin. At saka… from before pa, e… yun ang ginagawa ko, gusto ko lang talagang gawin yung ginagawa ko.
“Tapos, pinagbubutihan ko. Kasi, importante na… it is for me, I feel good na mabuti ang gawa ko.
“Tapos ang feedback lagi is, ‘Ay! Kunin natin si Mr. C, kasi mabilis magtrabaho!’ “Mabilis magtrabaho? Sige, fine.”
Read: Ryan Cayabyab, natatakot mawalan ng raket ngayong National Artist na siya
GIVING BACK
Sabi ni Ricky Lee, ngayong naging National Artist siya ay mas naging masigasig siyang magtrabaho, at tumulong sa mga baguhang manunulat. To give back, ika nga, kesa magpahinga o magretiro.
Read: Ricky Lee, ibinahagi ang pagbabago sa buhay nang hiranging National Artist
Napatango si Mr. C, “Ako nga, ang feeling ko, baka pagsabihan ako, ‘Ahh, sir, National Artist na kayo, hindi na kayo puwedeng mag-ganito, ganyan-ganyan-ganyan.’
“Sabi ko, ang feeling ko… I will be what I am, I will still do the same things, I will still eat a lot, I will still laugh a lot.
“Because yun ako, e. Hindi naman nagbago, e. Ganun pa rin, e. Pero ahhh… ang hindi ko lang… wala naman siyang perks, e, if you ask me.
“Nagbibigay lang naman sila ng stipend, e. Yun lang naman yun, e. Tapos may title ka na National Artist.”
Napakunot-noo si Mr C na medyo natatawa, “E, ano, parang ang feeling ko… tapos ang ano, talagang hindi ako pinakamapakali, yung pag mag-a-attend ka ng ano tapos, ‘We would like to acknowledge the presence of National Artist…’
“Yung asawa ko, laging, ‘Hoy! Tumayo ka!’”
NOT COMFORTABLE WITH NATIONAL ARTIST title
May mga programang hindi masimulan hangga’t hindi pa umuupo sa kanyang puwesto ang National Artist/s. Hinihintay talaga.
Bakit hindi siya komportable sa ganoong acknowledgment, na nasa kanya ang spotlight?
Paliwanag ni Mr. C, “Hindi talaga ako ganun. Kasi ever since naman, hindi naman ako… ang feeling ko, my work has always been the background.
“It’s never been in the front. I never had a concert na, ‘Hi! Hello!’ Hindi ako komportable, kasi hindi naman yun ako.
“I’m very comfortable in the back. I’m very comfortable, music direction. I’m very comfortable playing for somebody, ‘Ikaw ang bida, hindi ako.’
“Enjoy na enjoy ako dito sa likod, huwag mo akong guguluhin! Ha! Ha! Ha! Ha!
“Which is why, you know, when they acknowledge, ganyan, parang… laging mabigat yung puwet ko.
“At saka parang lagi akong nagkakaroon ng imbalance, matutumba ako or something.
“Anyway, ano ko lang iyan, na-notice ko lang sa sarili ko. Pero you gotta do what you gotta do.
“I have to stand up. OK lang. Acceptable na yun.”
Noong Oktubre 24, 2018 idineklara ni dating Pangulong Rodrigo Duterte na National Artist for Music si Mr. C.
Si Ricky Lee naman ay kinilala ni PRRD na National Artist noong Hunyo 10, 2022.
FAVORITE SINGERS
Sa mga mang-aawit, sinu-sino ang gusto niyang makatrabaho? Sinu-sino ang mga paborito niya?
Napabuntong-hininga si Mr. C, “Eto na nga, lagi kong tinatanong, ‘Meron na bang mga bago?’ Kasi, sila pa rin ang nakakatrabaho ko.
“And of course, I like working… sina Regine [Velasquez], lahat ng mga top singers. Even sina Martin [Nievera], ang sarap katrabaho. Sina Gary [Valenciano].
“Ako, I like working with Basil [Valdez] kahit na very few and far between na lang ang aming labas.
“I like working with Bituin [Escalante]. Kasi talaga namang… parang yung buong puson niya, lalabas na.
“Yung when singers give the entire… parang mararamdaman mo na yung kaluluwa nila, ang sarap to collaborate with them!
“So, yes, I like working with all the professionals. They’re really professional. The young ones… well, I really like working with theater artists.
“Kasi, iba ang molde nila. Ang molde nila, sanay sila sa kapaguran.
“And sanay sila sa… talagang yung distillation of… of the feeling of the performance.
“Talagang hinahanap nila, hinihimay nila kung papaano nila mapapaganda yung mga awit.
“And it’s nice because kasama ako dun sa journey na yun. Kasi nandun din ako, e.
“Do you know how satisfying it is when both the artist and the accompanist — ako, I see myself as the accompanist — when we both reach that…
“It’s a high. High siya, e. Katulad kanina sa rehearsal, andaming parts na 'Wow, ansarap, ang ganda!' Na-miss ko yun.
“Like, with all of them, ha, when Joanna was singing, si Sheila was singing. Tapos when the guys were singing their parts na talagang… wow!
“Parang mapuputol yung litid. Kasi pinipigil, hindi yung ibinubuga. Ansarap nung tunog na yun!
“Yung nasa loob pero hindi mo talaga ibubuga… ay, naku! Kapag nakukuha nila yung teknik na yun, ang sarap!
“Ramdam na ramdam mo. Kasi nararamdaman mo yung puso, yung kaluluwa. Hindi yung tunog. Ewan ko, talagang nararamdaman ko.
“Anyway, that for me is what makes me feel so happy collaborating with really good performers.”